OTOP
BirdLife
Strona głównaMapa serwisuKontakt
wersja polska wersja angielska

Ciekawe miejsca

Na terenie Pogórza Rożnowskiego i Ciężkowickiego na nielicznych wzniesieniach przekraczających 500 m n.p.m., np. w okolicy Jamnej, w paśmie Brzanki i Liwocza, wykształciło się piętro regla dolnego z zespołem żyznej buczyny karpackiej w formie reglowej. W strefie tej, w szczytowych partiach grzbietów, m.in. na Rosulcu (516 m n.p.m.), Mogile, w paśmie Brzanki, rozwinęła się ponadto kwaśna buczyna górska.

Do największych zwierząt zamieszkujących opisywane pogórza zaliczamy ssaki parzystokopytne: dzika, jelenia i sarnę. W odróżnieniu od terenów górskich nie ma tutaj dużych drapieżników. Oprócz wydry i bobra, spośród gatunków zamieszczonych w załączniku II do dyrektywy siedliskowej, wymienić należy przede wszystkim podkowca małego i nocka dużego.

Pogórza są gęsto zaludnione, osadnictwo rozwinęło się nie tylko w obniżeniach, ale również na grzbietach. Mieszkańcy tych terenów należą do trzech niegóralskich grup etnograficznych: Krakowiaków Wschodnich, Lachów sądeckich, a przede wszystkim do Pogórzan zamieszkujących rozległy obszar od Pogórza Rożnowskiego po Pogórze Dynowskie i Bukowskie.

Beskid Sądecki jest terenem wyjątkowym – zarówno pod względem krajobrazowym, jak i przyrodniczym. Do tej grupy górskiej zalicza się dwa główne pasma: Radziejowej i Jaworzyny Krynickiej, przedzielone  malowniczą i intrygującą geologicznie doliną Popradu. Od północy naturalne przedpole Beskidu Sądeckiego, a zarazem wielki szlak migracyjny zwierząt tworzy Kotlina Sądecka z Dunajcem. Beskid Sądecki i Kotlina Sądecka bywają określane jako Sądecczyzna.

Urozmaicenie siedliskowe Beskidu Sądeckiego i Kotliny Sądeckiej wynika z niezwykle złożonej orografii tego obszaru. Na dominujących tu glebach brunatnych i rzadszych bielicowych rozwijają się buczyny górskie – najbardziej rozpowszechnione w Beskidach zbiorowiska leśne.

W Beskidzie Sądeckim napotkamy leśne i polne ssaki: jelenie, dziki, lisy, kuny, borsuki i przedstawicieli pilchowatych. Dobrą rekomendacją przyrodniczą jest stała obecność na terenie Beskidu Sądeckiego dużych drapieżników: sporej i stale rozwijającej się populacji rysia, około 25 wilków, niedźwiedzi (ich liczba szacowana jest ostatnio na 3–5osobników, stwierdzono także obecność przynajmniej jednej gawry), żbika, wydry i bobra.

Beskid Sądecki wraz z Kotliną Sądecką określany jako Sądecczyzna jest regionem znanym nie tylko z krajobrazu i bogatej przyrody oraz zasobów wód mineralnych, ale także z zabytków kultury. Bez wątpienia miasto Stary Sącz z zabytkowym rynkiem, klasztorem św. Kingi i dobrze zachowanym średniowiecznym założeniem miejskim oraz kilkoma starymi, zabytkowymi cerkwiami należy do najbardziej znanych.

„Naprzeciw Tatr, między doliną nowotarską a wężowatą kotliną Raby, wspięło się gniazdo dzikich Gorców. Od romantycznych Pienin odciął je wartki kamienicki Potok, a od spiskiej krainy odgraniczył je falami bystry Dunajec. Samotnie stoją nad wzgórzami. A wyżej jeszcze nosi głowę ociec ich rodu, zasępiony Turbacz”. Tak opisuje Gorce syn tej ziemi Władysław Orkan w powieści „W Roztokach”, która sławi walory przyrodnicze, krajobrazowe i kulturowe tych gór.

Na przestrzeni wieków gorczańskie lasy były w różnym stopniu eksploatowane przez człowieka. Mimo to duża ich część odznacza się naturalnym składem gatunkowym i układem przestrzennym z typowymi dla Karpat, dobrze wykształconymi piętrami klimatyczno-roślinnymi: reglem dolnym i górnym. W niedostępnych dolinach i na stromych zboczach lasy zachowały tu niemal pierwotny charakter. Dlatego Gorczański Park Narodowy chroni obecnie najcenniejsze fragmenty Puszczy Karpackiej, która rozciągała się niegdyś wzdłuż całych Karpat Zachodnich.

Fauna Gorców ma typowo zachodniokarpacki charakter. Liczne są gatunki górskie, które swoich przedstawicieli mają w obrębie wielu grup. Jak do tej pory niewiele stwierdzono gatunków wysokogórskich. Gorce nie doczekały się własnych endemitów, ale występuje tutaj dość liczna grupa endemitów ogólnokarpackich i subendemitów.

JPAGE_CURRENT_OF_TOTAL