OTOP
BirdLife
Strona głównaMapa serwisuKontakt
wersja polska wersja angielska

Pogórze Przemyskie i Dynowskie

Pogórze Przemyskie i Dynowskie - zabytki kultury

13.12.2013
Kalwaria Pacławska Kalwaria Pacławska Marcin Stańczyk

Na wybierających się w strony Pogórza Dynowskiego i Przemyskiego czeka wiele zabytków, z których przeważająca część to obiekty o charakterze sakralnym – cerkwie, kapliczki, cmentarze, klasztory. Opowieść o nich warto rozpocząć od sanktuarium w Kalwarii Pacławskiej, do którego każdego roku ściągają tysiące pielgrzymów, by modlić się przed cudownym obrazem Matki Bożej Kalwaryjskiej oraz uczestniczyć w odprawianych przy kapliczkach kalwaryjskich nabożeństwach zwanych dróżkami.

Prawdziwą skarbnicą zabytkowych kościołów, cerkwi i klasztorów jest Przemyśl, w którym mieści się również muzeum posiadające bogatą kolekcję ikon. Cenne drewniane kościoły znajdują się m.in. w Bliznem (obiekt wpisany na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO; XV w.), Lutczy (XV w.), Domaradzu (XV w.), Jasienicy Rosielnej (dwuwieżowy, XVIII w.). Warte zobaczenia są murowane świątynie w Krasiczynie (XVII w.) oraz Brzozowie (XVII w.). W różnym stanie zachowało się w regionie kilkadziesiąt cerkwi będących spadkiem po wysiedlonej z tego terenu po II wojnie światowej ludności ruskiej. Godne uwagi są przede wszystkim murowana, obronna cerkiew w Posadzie Rybotyckiej (najstarsza cerkiew zachowana na ziemiach polskich; przełom XIV i XV w.) oraz drewniane cerkwie w Uluczu (XVII w.), Kruhelu Wielkim (XVII w.) czy Piątkowej (XVIII w.).

Obiekty sakralne to jednak nie wszystko. Wieś Węglówka (Pogórze Dynowskie) przypomina o tym, jak ważną rolę odgrywały niegdyś w regionie złoża ropy naftowej – odnajdziemy tutaj szyby i urządzenia kopalniane (XIX/XX w.), na miejscowym cmentarzu pochowany został Anglik admirał Nelson Keith – XIX w. poszukiwacz oleju skalnego, jak dawniej określano ropę. Pomiędzy Korczyną i Odrzykoniem znajdują się ruiny (obecnie częściowo odrestaurowane) XIV-wiecznego zamku Kamieniec. Ta gotycka budowla wzniesiona została na skale jako obronny zamek graniczny. W XIX w. jej właścicielem stał się Aleksander Fredro. Historia poprzednich właścicieli, którą tu odkrył, posłużyła mu jako pierwowzór słynnej komedii „Zemsta”. Ponadto obowiązkowo do zwiedzenia są: XVI-wieczny zamek w Krasiczynie, zespół pałacowo-parkowy w Birczy oraz Twierdza Przemyśl. Wiele pochodzących z omawianego terenu interesujących zabytków architektury drewnianej odnajdziemy w skansenie w Sanoku.

 

Tekst jest fragmentem rozdziału „Pogórze Przemyskie i Dynowskie”
z książki „Przyroda polskich Karpat. Przewodnik krajoznawczy”.
Autor: Przemysław Kunysz

Dodaj komentarz


Kod antysapmowy Odśwież